Otomatik Katılım Sistemi'nde (OKS) bordroda görülen kesinti, işverenin sizden aldığı bir hizmet bedeli değildir. Özel sektör çalışanı için prime esas kazancın, kamu çalışanı için emeklilik keseneğine esas aylığın en az %3'ü ücretinizden kesilir ve sizin adınıza açılan otomatik katılım hesabına aktarılır. Bu nedenle bordroda kesinti olduğu hâlde sertifika hareketinde ödeme yoksa iki ayrı kayıt arasında açıklanması gereken bir fark vardır.
Önce tutarın gerçekten eksik olduğunu doğrulayın. Bordro ayı, ücret ödeme günü, şirketin tahsilat tarihi ve fon alım günü aynı tarih olmayabilir. Ayrıca işe giriş, ücretsiz izin, prime esas kazanç farkı, çalışanın talep ettiği daha yüksek oran veya önceki ara verme talebi hesaplamayı değiştirebilir.
OKS tutarı nasıl hesaplanır?
| Çalışan türü | Asgari hesaplama tabanı | Asgari oran |
|---|---|---|
| Özel sektör | SGK prime esas kazanç | %3 |
| Kamu | Emeklilik keseneğine esas aylık | %3 |
| Oranı artıran çalışan | Yukarıdaki taban | Çalışanın bildirdiği, %3'ten düşük olmayan oran |
Örneğin özel sektörde prime esas kazanç 40.000 TL ve çalışan daha yüksek bir oran istememişse beklenen asgari OKS katkı payı 1.200 TL'dir. Net ücret üzerinden doğrudan %3 almak yanıltıcı olabilir; bordrodaki “prime esas kazanç” alanını kullanın. İkramiye veya ek ödemenin tabana dahil olup olmadığı da bordro kaydından anlaşılır.
Eksik aktarımı doğrulamak için 6 adım
- İlgili aya ait bordroyu indirin. “BES”, “OKS”, “otomatik katılım” veya benzeri kesinti satırındaki tutarı ve prime esas kazancı not edin.
- Emeklilik şirketinizin uygulamasında otomatik katılım sertifikasını seçin. Gönüllü BES sözleşmesini seçmek yanlış karşılaştırma yaratır.
- Hesap hareketlerinden katkı payının tahsilat ve fon alım tarihini bulun. Aynı ay içinde iade, ara verme veya cayma satırı varsa ayrıca not edin.
- EGM'nin BES Mobil uygulamasında OKS hesabınızı ve tarihsel hareketi kontrol edin. BES Mobil'e e-Devlet kimlik doğrulamasıyla giriş yapılır.
- Bordro kesintisi ile şirket tahsilatını ay ay tabloya yazın. Yalnızca toplam bakiyeyi karşılaştırmayın; fon fiyatı bakiyeyi değiştirir.
- Fark varsa insan kaynakları veya bordro birimine yazılı başvuru yapın; aynı bildirimi emeklilik şirketine de ileterek şirkete ulaşan dosya/tutarı sorun.
Hangi görüntü hangi soruna işaret eder?
| Gördüğünüz durum | Olası açıklama | Başvurulacak ilk yer |
|---|---|---|
| Bordroda kesinti yok, OKS hesabı da yok | Kapsam, işe giriş veya dahil edilme sorunu | İşveren/İK |
| Bordroda kesinti var, şirkette hareket yok | İşveren aktarımı veya veri dosyası sorunu | İşveren ve emeklilik şirketi |
| Şirkette tahsilat var, fon alımı yok | Operasyon veya valör aşaması | Emeklilik şirketi |
| Tutar %3'ten düşük görünüyor | Yanlış taban, eksik gün, izin veya bordro hatası olabilir | Bordro birimi |
| Kesinti var, sonra iade edilmiş | Cayma, ayrılma veya hatalı dahil edilme düzeltmesi olabilir | Şirket hareket açıklaması |
| Yeni işverende eski hesap görünmüyor | İşyeri değişikliği sonrası yeni sertifika/aktarım süreci | Yeni işveren ve şirket |
İşverenin sorumluluğu nedir?
EGM işveren bilgilendirme rehberinde, katkı paylarının emeklilik şirketine eksik ya da geç aktarılması veya aktarılmaması durumunda çalışanın birikiminde oluşan maddi kaybın ve masrafların işveren tarafından karşılanması ve gerekli düzeltmenin yapılması gerektiği açıklanır. EGM çalışan rehberi de ödenmeyen katkı payı ile mahrum kalınan muhtemel getirinin işverenden tahsil edilerek çalışanın hesabına aktarılması gerektiğini belirtir.
Bu nedenle başvuruda yalnızca ana tutarı değil, kesinti tarihi ile fiilî aktarım tarihi arasındaki gecikmeyi de yazın. Fon getirisi telafisinin nasıl hesaplandığına ilişkin ayrıntılı döküm isteyin. Sözlü bildirim yerine e-posta, insan kaynakları talep sistemi veya imzalı dilekçe kullanmak işlem tarihini kanıtlamayı kolaylaştırır.
İşverene gönderilebilecek kısa başvuru metni
“... ayına ait ücret bordromda ... TL OKS katkı payı kesintisi bulunmasına rağmen ... numaralı otomatik katılım sertifikamın hesap hareketlerinde bu ödeme görünmemektedir/eksik görünmektedir. Kesintinin emeklilik şirketine aktarım tarihi ve dosya referansının bildirilmesini; eksik veya geç aktarım varsa katkı payı ile mahrum kalınan getirinin mevzuata uygun biçimde hesabıma yansıtılmasını rica ederim.”
Ek olarak bordro, sertifika hareketi ve tarih aralığını gösteren ekranı sunun. Banka kartı, e-Devlet şifresi veya kişisel parolanızı eklemeyin.
Ara verme veya cayma talebi varsa
Başlangıç dönemi sonrasında çalışan katkı payı ödemesine ara vermeyi talep edebilir. Sisteme daha önce caymış, ayrılmış veya ara verme talebi vermişseniz bordro ve sertifika hareketi bu talebe bağlı olarak farklılaşabilir. Kesintinin yeniden başlamasını istediyseniz talebin işverene ulaştığı tarih ile ücret ödeme dönemini kontrol edin. Cayma iadesi arıyorsanız OKS cayma ve iade sorgulama rehberini kullanın.
Çözülmezse hangi sırayla ilerlenir?
- İşverenin bordro/İK biriminden yazılı cevap ve aktarım referansı alın.
- Emeklilik şirketinden ilgili aya ait çalışan dosyasının ve tahsilatın durumunu sorun.
- Yanıtlardaki tarih ve tutar uyuşmuyorsa her iki kaydı aynı başvuruda karşılaştırın.
- Sonuç alınamazsa emeklilik şirketinin resmî itiraz kanalı ve e-Devlet SEDDK şikâyet hizmeti üzerinden belgeli başvuru yapın.
Sıkça sorulan sorular
Resmî kaynaklar
Son güncelleme: 18 Temmuz 2026. Kesin ücret tabanı ve kesinti için işveren bordrosu ile emeklilik şirketi kaydı esastır.